Wikimedia Foundation, New York Times ve OpenAI arasındaki telif davasına sunduğu görüşte yapay zekâ eğitimi ile içeriğin kullanıcıya yeniden sunulmasını birbirinden ayırdı. Vakfın 30 Ekim tarihli açıklaması, model eğitiminin dönüştürücü kullanım kapsamında değerlendirilmesini savunuyor. Yapay zekâ ve yayıncılık arasındaki telif tartışmaları artarken vakıf, kaynak sitenin yerini alan yanıtlar için aynı yaklaşımın otomatik biçimde geçerli olmadığını belirtiyor.
Sunulan belge, mahkemeye yardımcı olmak amacıyla hazırlanan bir amicus görüşü niteliğinde. Wikimedia bu adımla davanın tarafı olmuyor ve açıklama bir mahkeme kararını bildirmiyor. Dosya, New York Güney Bölgesi federal mahkemesinde birlikte ele alınan on iki davayı ilgilendiriyor. Bu nedenle görüşün sunulmasıyla telif tartışmasının sonuçlandığını söylemek mümkün değil.
Vakıf, büyük dil modellerinin eğitim sırasında metinlerden örüntüler öğrenmesini, son kullanıcıya belirli bir kaynağın içeriğini getirmekten farklı değerlendiriyor. İlk durumda modelin genel yeteneklerinin oluşması söz konusu. İkinci durumda ise sistem, güncel bir kaynağa ulaşıp o kaynağı ikame edecek ölçüde içerik verebiliyor. Vakfın dikkat çektiği ayrım bu kullanım farkından doğuyor.
Wikimedia açık lisansın koşullarını hatırlatıyor
Özellikle RAG olarak bilinen, yanıt üretimini dış kaynaklardan getirilen bilgilerle destekleyen sistemler bu tartışmada yer alıyor. Kaynağın yerine geçen sunumlar, asıl içeriği yayımlayan sitenin okur ve gelir ilişkisini etkileyebiliyor. Wikimedia, bu tür kullanımlarda lisans koşullarının ve içerik üretiminin sürdürülebilirliğinin göz ardı edilmemesini istiyor.
Wikipedia içerikleri açık lisansla sunuluyor, ancak açık erişim bütün koşulların ortadan kalktığı anlamına gelmiyor. CC BY-SA 4.0 kapsamında atıf ve aynı lisansla paylaşım gibi yükümlülükler bulunuyor.
İçeriği yeniden kullanan hizmetlerin bu kuralları dikkate alması gerekiyor. Vakfın açıklaması, ücretsiz okunabilen içerikle koşulsuz yeniden kullanım arasında da ayrım yapıyor.
Bunun yanında Wikimedia, otomatik erişimin teknik maliyetine işaret ediyor. Çok yoğun tarama, insan okurlar için çalışan altyapıyı da zorluyor. API kullanımı, erişim hızını sınırlama ve Wikimedia Enterprise gibi seçenekler, büyük ölçekli veri erişimini daha sürdürülebilir hâle getirmeyi hedefliyor. Bunlar tek bir hukuki istisna tartışmasının dışında kalan işletim ihtiyaçları.
Vakıf, 300’ü aşkın dilde 67 milyondan fazla makaleyi ve aylık yaklaşık 250 bin gönüllü katılımcıyı ilgilendiren bir bilgi ekosistemini temsil ediyor. Sunduğu görüş, yapay zekâ eğitimine bütünüyle kapalı bir tutum almıyor. Buna karşılık özgün kaynağın yerini alan içerik dağıtımında lisans, atıf ve teknik yükün ayrıca değerlendirilmesini talep ediyor.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
